Muasebe
← Hesap planı rehberi Dönen varlıklar 22 Ekim 2026

195 İş Avansları — çalışana verilen harcama avansı fişlerle nasıl kapatılır?

Kısa cevap: 195 İş Avansları, işletme adına mal ve hizmet satın alacak ya da bir kısım gider ve ödemeyi yapacak personele veya personel dışındaki kişilere verilen iş avanslarını izler. Avans verildiğinde 195 borç, kasa ya da banka alacak; avansı alan kişi harcama belgelerini (fiş, fatura) getirdiğinde ilgili gider ve indirilecek KDV borç, 195 alacak kaydedilir. Maaşa mahsuben verilen avans 195 değil 196 Personel Avansları'dır.

Bu sayfa genel bir başvuru metnidir. Kişi bazındaki alt kırılım (195.01 Ayşe Demir gibi) sizin hesap planınıza göre değişir; örnekleri kendi kodlarınızla okuyun.

Tebliğe göre tanımı ve işleyişi

195 hesabı Tek Düzen Hesap Planı'nın ilk metninde boş bırakılmıştı; 2 Sıra No.lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği ile açıldı. Tanımı: işletme adına mal ve hizmet satın alacak, işletme adına bir kısım gider ve ödemeleri yapacak personel ve personel dışındaki kişilere verilen iş avanslarının izlendiği hesap. İşleyişi: avans verildiğinde borç; avans alanın ibraz ettiği harcama veya ödeme belgelerine dayanılarak ilgili hesapların borcu karşılığında alacak kaydedilir.

Aynı tebliğ 196 Personel Avansları'nın tanımını da daraltmıştır: 196 artık yalnız maaş, ücret ve yolluklara mahsuben önceden ödenen avansları izler. İş için verilen harcama avansının yeri 195'tir.

Örnek yevmiye 1: avansın verilmesi

Satış temsilcisine şehir dışı müşteri ziyareti için kasadan 5.000 TL iş avansı verildi.

Hesap Açıklama Borç Alacak
195 İş Avansları Ayşe Demir, ziyaret avansı 5.000,00
100 Kasa Nakit avans 5.000,00

Örnek yevmiye 2: belgelerle kapatma

Çalışan dönüşte üç belge getirdi: 2.400 TL akaryakıt fişi (şirketin ticari aracı; 2.000 TL + %20 KDV 400 TL), 240 TL otopark fişi (200 TL + %20 KDV 40 TL) ve 550 TL lokanta fişi (500 TL + %10 KDV 50 TL). Kalan 1.810 TL kasaya iade edildi.

Hesap Açıklama Borç Alacak
760 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Akaryakıt, otopark, yemek (matrah) 2.700,00
191 İndirilecek KDV KDV (%20 + %20 + %10) 490,00
100 Kasa Artan avansın iadesi 1.810,00
195 İş Avansları Avansın kapatılması 5.000,00

Gerçekte her oran kendi alt hesabına ayrı satırla yazılır; tablo sade tutulmak için KDV'yi tek satırda topluyor. Oranlar için KDV oranları 2026.

Belgelerden biri işle ilgili değilse (ör. çalışanın kişisel alışverişi), o tutar gider yazılmaz ve çalışandan geri alınır ya da ücretinden mahsup edilir.

Yazar kasa fişlerindeki KDV'nin indirimi, KDV Genel Uygulama Tebliği'nin çizdiği sınırlar içinde mümkündür; bkz. 191 İndirilecek KDV.

Sık yapılan hatalar

  • İş avansını 196'da izlemek. 2 Sıra No.lu Tebliğ'den bu yana 196 yalnız maaş ve yolluğa mahsuben verilen avanslar içindir; harcama avansı 195'e gider.
  • Avansı gider olarak kaydetmek. Avans verildiği anda gider değildir; belge gelmeden gider yazılırsa, belge hiç gelmediğinde belgesiz gider oluşur.
  • Kapanmayan avansları takip etmemek. Kişi bazında alt hesap açılmazsa aylarca kapanmayan avans görünmez; dönem sonunda belgesi gelmeyen avans çalışandan alacağa çevrilmelidir.
  • Personel dışındaki kişiye verilen avansı unutmak. Tebliğ 195'i personel dışındaki kişilere (ör. işletme adına alım yapan bir aracıya) verilen iş avansları için de öngörür.

Muasebe'de bu hesap

Avans kapatmada en çok zaman alan iş, çalışanın getirdiği fiş yığınının tek tek girilmesidir. Muasebe'de çalışan ya da mükellef fişleri telefondan gönderir; tarih, tutar, KDV ve satıcı okunur, kategoriye göre sizin tanımladığınız gider kodu atanır. Luca dosyasındaki karşı hesap satırı ürünün varsayılan koduyla gelir; avansla ödenmiş fişlerde bu satırı kendi hesap planınızdaki 195 alt hesabıyla değiştirin. Ayrıntı: Luca fiş aktarımı.

Sık sorulanlar

İş avansı hangi hesapta izlenir?

195 İş Avansları hesabında. Avans verildiğinde 195 borç, kasa veya banka alacak; harcama belgeleri geldiğinde ilgili gider hesapları borç, 195 alacak kaydedilir.

195 ile 196 arasındaki fark nedir?

195, işletme adına harcama yapmak üzere verilen iş avanslarını izler. 196 ise 2 Sıra No.lu Tebliğ'den bu yana yalnız personele maaş, ücret ve yolluklarına mahsuben önceden ödenen avansları izler.

Avansın kullanılmayan kısmı nasıl kaydedilir?

Çalışan artan parayı iade ederse kasa veya banka borç, 195 alacak kaydedilir. İade edilmeyen ve belgelendirilemeyen tutar çalışandan alacak olarak izlenir ya da ücretinden mahsup edilir.

Belgesi getirilmeyen avans gider yazılabilir mi?

Hayır. Kayıtların belgeye dayanması gerekir (VUK m.227). Belgesi gelmeyen avans gider değildir; çalışandan alacak olarak takip edilir.


Kaynaklar: 2 Sıra No.lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği, Resmî Gazete 16.12.1993/21790, s. 7 (195 İş Avansları) ve s. 12 (196 tanımı); Vergi Usul Kanunu m.227.

Fiş yığınını elle girmeyi bırakın. Mükellefiniz telefonundan gönderir, Muasebe okur, siz kontrol edip Excel veya Luca'ya aktarırsınız.

14 gün ücretsiz deneyin — 500 fiş kredisi↗